Astudiaeth achos

Nôl i bynciau     Nôl i brifysgolion

bank

Ydy’r Banciau’n Cystadlu?

Ymchwil ar nodweddion cystadleuol marchnadoedd bancio

Ym Mhrifysgol Bangor mae traddodiad helaeth o ymchwil sy’n rhoi sylw i bryder polisi cyhoeddus o ran a yw banciau yn gweithredu’n effeithiol neu a ydynt yn ymddwyn yn fwy fel monopoleiddwyr. Os yw banciau’n cystadlu’n effeithiol dylai hynny gael ei adlewyrchu mewn prisiau is, gwaith mwy effeithlon ac ansawdd gwasanaethau uwch i gwsmeriaid. Mae’r ymchwil sylfaenol yn ffocysu ar ddatblygiadau o ran modelu nodweddion cystadleuol marchnadoedd bancio trwy ddefnyddio perthnasoedd pris-cost neu/a pherthnasoedd pris-refeniw ynghyd â nifer o ddangosyddion crynhoad gwahanol. Ceisiwyd defnyddio datblygiadau methodolegol hefyd i fodelu effeithlonrwydd banciau trwy ddefnyddio amrywiol dechnegau a dangosyddion cyswllt o effeithlonrwydd banciau a risg cystadleuaeth.

Gwnaed defnydd helaeth o’r ymchwil hwn mewn trafodaethau polisi mewn nifer o sefydliadau ariannol ar lefelau cenedlaethol, Ewropeaidd a rhyngwladol. Cyfraniad pwysig i’r gwaith hwn yw mesur tri dimensiwn pwysig o ymddygiad banciau – cystadleuaeth, effeithlonrwydd a rheoli risg – na ellid eu hystyried ar wahân ac y mae’n rhaid (at ddibenion manwl-gywirdeb a pherthnasedd polisi) eu hystyried gyda’i gilydd a’u modelu yn yr un modd.

“Cafodd y gwaith hwn ddylanwad pwysig ar waith dadansoddi polisi o gystadleurwydd ac effeithlonrwydd yn y sector bancio. Erbyn hyn gwneir defnydd helaeth o’r dulliau hyn mewn cylchoedd polisi i fesur natur gystadleuol systemau bancio” Roberto Violi, Uwch Gyfarwyddwr, Banca d’Italia