Astudiaeth achos

Nôl i bynciau     Nôl i brifysgolion

#22 Mike Bruford case study - Orangutan

Data genetig yn helpu gyda chadwraeth rhywogaethau sydd mewn perygl

Rhoi rhywogaethau mewn perygl ar dir cadarnach

Diolch i’r cydweithio rhwng cadwraethwyr rhyngwladol a thîm o ymchwilwyr o Brifysgol Caerdydd o dan arweiniad yr Athro Mike Bruford, mae goroesiad hirdymor Orang-utans ac eliffantod yn Borneo a Phandas Mawr yn Tsieina yn fwy tebygol nac erioed o’r blaen.

Trwy gasglu a dadansoddi data genetig a demograffaidd ar nifer o rywogaethau mewn perygl ‘blaenoriaeth’, mae’r tîm wedi gallu sefydlu sail wyddonol ar gyfer ymyriadau a chanllawiau awdurdodol sy’n helpu cadw poblogaethau a’u hamrywiaeth genetig yn fanwl-gywir.

Fel rhan o brosiect Menter Darwin, gwnaed gwaith proffilio DNA ar gyfer mwy na 200 orang-utan unigol, a oedd o’i gyfuno â gwybodaeth ddemograffaidd, yn creu model rhagfynegol oedd yn awgrymu y byddai rhai rhan-boblogaethau coedwigol yn y Kinabatangan yn diflannu o fewn  50 mlynedd os na wneir rhywbeth i ailgysylltu’r goedwig. Defnyddiwyd yr un dull seiliedig ar dystiolaeth i adeiladu modelau rhagfynegol ar gyfer eliffantod yn Borneo a phandas yn Tsieina.

Mae’r gwaith wedi datblygu dulliau y gellir eu defnyddio gyda rhywogaethau eraill er mwyn rhoi gwell cyfle iddynt oroesi yn y tymor hir.

“Mae gwaith yr Athro Mike Bruford a Dr Benoit Goossens wedi gwneud cyfraniad parhaol ac amhrisiadwy i bolisi cadwraeth ar gyfer rhywogaethau mewn perygl yn Sabah, Malaysia.” Dr Laurentius Ambu, Cyfarwyddwr Adran Bywyd Gwyllt Sabah

Mwy o wybodaeth