Astudiaeth achos

Nôl i bynciau     Nôl i brifysgolion

‘Zanzibar Soccer Queens’ a’i heffaith ar Gymdeithas Sifil a Bywyd Diwylliannol yn Affrica ac Ewrop

Prifysgol De Cymru yn arwain gwaith ymchwil mewn partneriaeth â Phrifysgol Fetropolitan Caerdydd a Phrifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant

Mae ffilm ddogfennol am fywydau tîm pêl droed o fenywod Mwslimaidd yn Zanzibar wedi helpu gwella parch a dealltwriaeth, annog mwy o fenywod i gymryd rhan mewn chwaraeon ac fe’i defnyddiwyd i drechu hiliaeth mewn pêl droed a chodi ymwybyddiaeth o HIV ac Aids.

Defnyddiodd ymchwil Prifysgol De Cymru gan F. Ayisi arferion ffilmiau dogfen ‘person cyntaf; a chanolbwyntiodd ar aelodau tîm pêl droed y ‘Women Fighters’, gan godi cwestiynau pwysig am rôl a statws menywod Mwslimaidd yn Affrica.

Mae’r ffilm a ddeilliodd ohono, ‘Zanzibar Soccer Queens’ gan F. Ayisi a C. Brylla, yn dangos sut mae cymdeithas wedi derbyn pêl droed menywod, ac mae’r tîm wedi newid o gael eu hynysu yn ‘hwliganiaid pêl droed’ i ddod yn llysgenhadon gwerthfawr i Zanzibar.

“Erbyn hyn, pan mae menyw yn chwarae pêl droed mae ei rhieni yn hapus. Maen nhw eisiau i ferched chwarae pêl droed. Daethom yn bell ac rydym yn symud ymlaen i gyfnod newydd.” Khatima, chwaraewraig, Women Fighters.

Erbyn hyn dangoswyd y ffilm mewn nifer o wyliau ffilmiau ar draws Ewrop, Affrica, Gogledd America ac Asia, ac mae wedi arwain at gynnydd yn nifer y menywod a’r merched yn Zanzibar sydd eisiau chwarae pêl droed, ac mae hyd yn oed wedi arwain at newid polisi gan Lywodraeth Zanzibar er mwyn caniatáu i ferched Mwslimaidd chwarae pêl droed mewn ysgolion fel rhan o addysg chwaraeon.

Wedi sgrinio Zanzibar Soccer Queens yn 2008 mewn gŵyl ffilmiau yn Potsdam, Yr Almaen, gwahoddwyd chwaraewyr Women Fighters i’r Almaen gan gorff anllywodraethol (NGO) – RAA Brandenburg, Benzstr.

“Fod pawb a gymerodd ran yn cytuno fod y ffilm wedi gwella eu dealltwriaeth o’r sefyllfa yn Zanzibar, a‘i bod nid yn unig yn ddogfen o bêl droed menywod ond ei bod hefyd yn dangos y sefyllfa bob dydd a sut mae’n rhaid i fenywod ymladd am eu hawl i chwarae pêl droed, ac nad yw menywod yn ddioddefwyr gwan ond eu bod chwarae rhan weithgar yn datblygu eu bywydau a’u hamgylchedd cymdeithasol. Symbylwyd trafodaethau gan y parch i ymroddiad y menywod, i’w dewrder a’u hymdeimlad o obaith.” Birgit Mitawi, Cydlynydd RAA Brandenburg, Benzstr

Mwy o wybodaeth